serbest bölge

Ülkenin siyasi sınırları içinde ama gümrük hattı dışında sayılan, ihracata dönük üretim ve ticaret için özel mevzuatla yönetilen bölge. Türkiye'de çok sayıda serbest bölge vardır; Ege, Mersin ve İstanbul'dakiler en bilinenleridir.

Buradaki işletmeler için oyunun kuralları farklıdır: üretici kullanıcıların imalattan elde ettiği kazanç gelir ve kurumlar vergisinden istisnadır, üretilen ürünün ağırlıklı bölümünü ihraç eden işletmelerde çalışan ücretleri üzerindeki gelir vergisi stopajı da istisnadan yararlanır. Yurt dışından getirilen makine ve hammaddede gümrük yükü doğmaz.

Bedava değildir: bölgeye giriş için faaliyet ruhsatı alınır, kira ve işletme maliyetleri vardır ve satışın yurt içine yapılması hâlinde ithalat rejimi işler. Üretiminin büyük kısmını ihraç eden, ithal girdisi yoğun işletmeler için tablo çoğu zaman net biçimde lehte döner.