@keremyldz
· 1 gün önce
parçayı işleme, montaj ya da ölçüm sırasında doğru konumda ve tekrarlanabilir biçimde tutan aparat. atölye dilinde aparat, bağlama düzeni ya da fikstür birbirinin yerine kullanılır. kesici takımı yönlendiren aparata ise teknik olarak jig denir ama sahada bu ayrım pek gözetilmez. iyi bir fikstürde operatörün parçayı yanlış takma ihtimali yoktur, bağlama süresi kısadır ve aynı parça yüz kere takılsa yüz kere aynı yere oturur.
tasarımın temeli parçanın serbestlik derecelerini kontrollü biçimde kısıtlamaktır. klasik 3-2-1 yaklaşımında birinci yüzey üç noktadan, ikinci yüzey iki noktadan, üçüncü yüzey bir noktadan desteklenir. bu noktaların seçimi rastgele değildir, çizimdeki datum sırasına uymalıdır. aksi halde aparat parçayı tasarımcının hiç kastetmediği bir referansa göre konumlar ve ölçüm sonuçları çizimle konuşmaz hale gelir.
son yıllarda montaj hattındaki düşük yüklü fikstürlerin önemli bölümü talaşlı imalat yerine 3 boyutlu yazıcıda basılıyor. konnektör takma yardımcıları, kablo yönlendirme tarakları ve poka yoke işlevi gören yerleştirme kalıpları için bu çok iyi çalışır. aşınma beklenen yerleştirme pimleri ve sıkma kuvvetine maruz kalan gövdeler için ise plastik gövdeye çelik burç gömmek gibi karma çözümler daha uzun ömürlüdür. katman yönü yanlış seçilirse yük katmanlar arasına gelir ve parça birkaç haftada ayrılır.
gözden kaçan nokta kayıttır. basılan aparatlar 'mühendisin oyuncağı' gibi kayıt dışı kalırsa kimse hangisinin güncel revizyon olduğunu bilmez. her fikstüre bir kod vermek, malzemesini, basım tarihini ve dosya versiyonunu bir tabloda tutmak ve kalite biriminin periyodik kontrol listesine almak gerekir. gd&t okumayı bilmeyen birinin tasarladığı fikstür ise ne kadar sağlam olursa olsun yanlış ölçer.
tasarımın temeli parçanın serbestlik derecelerini kontrollü biçimde kısıtlamaktır. klasik 3-2-1 yaklaşımında birinci yüzey üç noktadan, ikinci yüzey iki noktadan, üçüncü yüzey bir noktadan desteklenir. bu noktaların seçimi rastgele değildir, çizimdeki datum sırasına uymalıdır. aksi halde aparat parçayı tasarımcının hiç kastetmediği bir referansa göre konumlar ve ölçüm sonuçları çizimle konuşmaz hale gelir.
son yıllarda montaj hattındaki düşük yüklü fikstürlerin önemli bölümü talaşlı imalat yerine 3 boyutlu yazıcıda basılıyor. konnektör takma yardımcıları, kablo yönlendirme tarakları ve poka yoke işlevi gören yerleştirme kalıpları için bu çok iyi çalışır. aşınma beklenen yerleştirme pimleri ve sıkma kuvvetine maruz kalan gövdeler için ise plastik gövdeye çelik burç gömmek gibi karma çözümler daha uzun ömürlüdür. katman yönü yanlış seçilirse yük katmanlar arasına gelir ve parça birkaç haftada ayrılır.
gözden kaçan nokta kayıttır. basılan aparatlar 'mühendisin oyuncağı' gibi kayıt dışı kalırsa kimse hangisinin güncel revizyon olduğunu bilmez. her fikstüre bir kod vermek, malzemesini, basım tarihini ve dosya versiyonunu bir tabloda tutmak ve kalite biriminin periyodik kontrol listesine almak gerekir. gd&t okumayı bilmeyen birinin tasarladığı fikstür ise ne kadar sağlam olursa olsun yanlış ölçer.