@turkishpower · 8 gün önce
Fabrikada 2027 enerji bütçesini hazırlarken hangi verileri topluyoruz? Bizim tesiste işleyen 7 adımlık düzen
Kasım geldi, satın alma ve finans ekipleri gelecek yılın bütçesini istiyor. Enerji kalemi her yıl en çok tartışılan satırlardan biri oluyor, çünkü geçmiş yılın faturasını alıp üstüne bir oran eklemek kolay ama yanıltıcı. Orta ölçekli bir metal işleme tesisinde birkaç yıldır kullandığımız düzeni paylaşıyorum, belki aynı dönemden geçen başka tesislere fikir verir.
1. Aylık faturaları tek tabloda topluyoruz ve tüketimi, birim fiyatı, dağıtım bedelini, reaktif cezayı ayrı sütunlara yazıyoruz. Toplam tutara bakınca hangi kalemin büyüdüğünü göremiyorsunuz.
2. Tüketimi üretim miktarına bölüyoruz. Ton başına ya da parça başına enerji, fabrikanın gerçek göstergesi. Fatura arttığında üretim mi arttı yoksa verim mi düştü, ancak böyle anlaşılıyor.
3. Büyük tüketicileri ayrı ayrı yazıyoruz: kompresörler, fırınlar, CNC hattı, aydınlatma, iklimlendirme. Alt sayaç olmayan yerlerde pens ampermetre ve bir haftalık ölçümle tahmin yapıyoruz.
4. Gelecek yılın üretim planını satış ekibinden alıyoruz. Vardiya sayısı değişecekse enerji bütçesi de değişir, bunu bütçeyi yazan kişi bilmezse rakam havada kalır.
5. Fiyat için tek senaryo yazmıyoruz. Düşük, beklenen ve yüksek olmak üzere üç senaryo hazırlıyoruz ve yönetime aralık gösteriyoruz. Hangi senaryonun gerçekleşeceğini bilen yok, bilir gibi davranmak da güven kaybettiriyor.
6. Planlanan verimlilik projelerini ayrı satıra koyuyoruz. Kompresör kaçak taraması ya da aydınlatma değişimi gibi işlerin beklenen tasarrufunu bütçeye gömmüyoruz, çünkü proje gecikirse açık bütçeden gelmiş gibi görünüyor.
7. Her çeyrek sonunda gerçekleşeni bütçeyle karşılaştırıp sapmanın sebebini iki cümleyle yazıyoruz. Yıl sonunda bu notlar bir sonraki bütçenin en değerli girdisi oluyor.
Bu düzenin en zor kısmı veri toplamak değil, ekipleri aynı masaya oturtmak. Üretim planı bir yerde, faturalar muhasebede, bakım kayıtları teknik ofiste duruyor. Bizde işi kolaylaştıran şey, enerji tablosunun sahibinin belli olması oldu. Tek kişi sorumlu, herkes ona veri veriyor.
Bir uyarı da ekleyeyim: tarife ve sözleşme seçenekleri, serbest tüketici olma şartları gibi konularda kararı tek başınıza vermeyin. Enerji tedarikçinizle ve gerekirse bağımsız bir danışmanla konuşun, her tesisin tüketim profili farklı.
Başka tesislerde enerji bütçesini kim hazırlıyor, finans mı teknik ekip mi? Bizde yıllarca finans hazırladı ve rakamlar hep gerçeklikten uzak çıktı.
1. Aylık faturaları tek tabloda topluyoruz ve tüketimi, birim fiyatı, dağıtım bedelini, reaktif cezayı ayrı sütunlara yazıyoruz. Toplam tutara bakınca hangi kalemin büyüdüğünü göremiyorsunuz.
2. Tüketimi üretim miktarına bölüyoruz. Ton başına ya da parça başına enerji, fabrikanın gerçek göstergesi. Fatura arttığında üretim mi arttı yoksa verim mi düştü, ancak böyle anlaşılıyor.
3. Büyük tüketicileri ayrı ayrı yazıyoruz: kompresörler, fırınlar, CNC hattı, aydınlatma, iklimlendirme. Alt sayaç olmayan yerlerde pens ampermetre ve bir haftalık ölçümle tahmin yapıyoruz.
4. Gelecek yılın üretim planını satış ekibinden alıyoruz. Vardiya sayısı değişecekse enerji bütçesi de değişir, bunu bütçeyi yazan kişi bilmezse rakam havada kalır.
5. Fiyat için tek senaryo yazmıyoruz. Düşük, beklenen ve yüksek olmak üzere üç senaryo hazırlıyoruz ve yönetime aralık gösteriyoruz. Hangi senaryonun gerçekleşeceğini bilen yok, bilir gibi davranmak da güven kaybettiriyor.
6. Planlanan verimlilik projelerini ayrı satıra koyuyoruz. Kompresör kaçak taraması ya da aydınlatma değişimi gibi işlerin beklenen tasarrufunu bütçeye gömmüyoruz, çünkü proje gecikirse açık bütçeden gelmiş gibi görünüyor.
7. Her çeyrek sonunda gerçekleşeni bütçeyle karşılaştırıp sapmanın sebebini iki cümleyle yazıyoruz. Yıl sonunda bu notlar bir sonraki bütçenin en değerli girdisi oluyor.
Bu düzenin en zor kısmı veri toplamak değil, ekipleri aynı masaya oturtmak. Üretim planı bir yerde, faturalar muhasebede, bakım kayıtları teknik ofiste duruyor. Bizde işi kolaylaştıran şey, enerji tablosunun sahibinin belli olması oldu. Tek kişi sorumlu, herkes ona veri veriyor.
Bir uyarı da ekleyeyim: tarife ve sözleşme seçenekleri, serbest tüketici olma şartları gibi konularda kararı tek başınıza vermeyin. Enerji tedarikçinizle ve gerekirse bağımsız bir danışmanla konuşun, her tesisin tüketim profili farklı.
Başka tesislerde enerji bütçesini kim hazırlıyor, finans mı teknik ekip mi? Bizde yıllarca finans hazırladı ve rakamlar hep gerçeklikten uzak çıktı.
8 0 yorum