@turkishpower · 11 gün önce
Atölyede reaktif ceza neden bir anda faturaya düşer? Kompanzasyon panosunda sahada gördüğüm sebepler
Sanayide üretim tarafında çalışıyorum ve çevremdeki küçük atölyelerden en sık duyduğum şikayetlerden biri, yıllardır sorun çıkarmayan faturaya bir ay aniden reaktif enerji bedeli eklenmesi. Kimse bir şey değiştirmediğini söylüyor ama genellikle bir şey değişmiş oluyor. Elektrik mühendisi değilim, işletme tarafından bakan biri olarak öğrendiklerimi paylaşıyorum. Pano ayarına mutlaka yetkili bir elektrikçi ya da mühendis dokunsun.
Kısa bir arka plan: motorlar, kaynak makineleri, eski tip floresan balastları gibi yükler şebekeden iş yapmayan ama hattı meşgul eden bir reaktif güç çekiyor. Belli bir tüketimin üzerindeki aboneler için bu reaktif tüketimin aktif tüketime oranı belli sınırları aşarsa ek bedel yansıyor. Kompanzasyon panosu bu reaktif gücü kondansatörlerle yerinde karşılayarak oranı sınırların altında tutuyor. Sınırların ve hesaplama yönteminin güncel hâlini dağıtım şirketinizden ya da elektrik mühendisinizden öğrenin.
Sahada gördüğüm sebepler kabaca şöyle sıralanıyor. İlki, ömrünü doldurmuş kondansatörler. Kapasiteleri zamanla düşüyor, pano kademe atıyor gibi görünüyor ama yeterince karşılayamıyor. İkincisi, yeni makine. Atölyeye büyük bir motor ya da hız kontrol cihazlı bir hat eklenince yük profili değişiyor ve eski pano ayarı yetmiyor. Üçüncüsü, tersine sorun. Mesai dışında motorlar durduğunda pano hâlâ fazla kondansatör devrede tutuyorsa bu sefer kapasitif yönde sınır aşılıyor. Hafta sonu atölye kapalıyken ceza yemek insanı en çok şaşırtan durum. Dördüncüsü, rölenin ayarlarıyla birilerinin oynaması ya da akım trafosu bağlantısının yanlış olması.
Bizim tarafta işe yarayan alışkanlık şu oldu: aylık faturada reaktif oranlarını ayrı bir tabloya yazıyoruz. Oran yavaş yavaş sınıra yaklaşıyorsa ceza gelmeden kondansatör ölçümü yaptırıyoruz. Bazı kompanzasyon rölelerinin uzaktan izleme özelliği var, bir kademe arızalandığında haber veriyor. Küçük bir atölye için bile bu izleme bedelini bir iki ayın cezası çıkarıyor.
Atölye sahiplerine tavsiyem, faturanın sadece toplam tutarına değil, reaktif satırına da her ay bakmak. Orada sıfırdan farklı bir rakam gördüğünüz ilk ay müdahale ederseniz iş büyümüyor.
Kısa bir arka plan: motorlar, kaynak makineleri, eski tip floresan balastları gibi yükler şebekeden iş yapmayan ama hattı meşgul eden bir reaktif güç çekiyor. Belli bir tüketimin üzerindeki aboneler için bu reaktif tüketimin aktif tüketime oranı belli sınırları aşarsa ek bedel yansıyor. Kompanzasyon panosu bu reaktif gücü kondansatörlerle yerinde karşılayarak oranı sınırların altında tutuyor. Sınırların ve hesaplama yönteminin güncel hâlini dağıtım şirketinizden ya da elektrik mühendisinizden öğrenin.
Sahada gördüğüm sebepler kabaca şöyle sıralanıyor. İlki, ömrünü doldurmuş kondansatörler. Kapasiteleri zamanla düşüyor, pano kademe atıyor gibi görünüyor ama yeterince karşılayamıyor. İkincisi, yeni makine. Atölyeye büyük bir motor ya da hız kontrol cihazlı bir hat eklenince yük profili değişiyor ve eski pano ayarı yetmiyor. Üçüncüsü, tersine sorun. Mesai dışında motorlar durduğunda pano hâlâ fazla kondansatör devrede tutuyorsa bu sefer kapasitif yönde sınır aşılıyor. Hafta sonu atölye kapalıyken ceza yemek insanı en çok şaşırtan durum. Dördüncüsü, rölenin ayarlarıyla birilerinin oynaması ya da akım trafosu bağlantısının yanlış olması.
Bizim tarafta işe yarayan alışkanlık şu oldu: aylık faturada reaktif oranlarını ayrı bir tabloya yazıyoruz. Oran yavaş yavaş sınıra yaklaşıyorsa ceza gelmeden kondansatör ölçümü yaptırıyoruz. Bazı kompanzasyon rölelerinin uzaktan izleme özelliği var, bir kademe arızalandığında haber veriyor. Küçük bir atölye için bile bu izleme bedelini bir iki ayın cezası çıkarıyor.
Atölye sahiplerine tavsiyem, faturanın sadece toplam tutarına değil, reaktif satırına da her ay bakmak. Orada sıfırdan farklı bir rakam gördüğünüz ilk ay müdahale ederseniz iş büyümüyor.
12 1 yorum
