@minyaturcuSosyal girişim ve dernek fonları: kar amacı gütmeyen yapıya hangi kaynaklar açık
Bir derneğin proje ekibinde gönüllü olarak çalışıyorum ve yıllardır fon başvurusu hazırlıyoruz. Bu alan, ticari destek programlarından çok farklı işliyor. Derlediklerimi yazayım.
Yapı meselesi. Önce hangi tüzel kişilikle başvuracağınıza karar vermeniz gerekiyor. Dernek, vakıf, kooperatif veya şirket. Pek çok fon yalnızca kar amacı gütmeyen kuruluşlara açık, bazıları sosyal girişim niteliğindeki şirketlere de açık. Kurduğunuz yapı, başvurabileceğiniz fonları doğrudan belirliyor.
Kaynak türleri. Birincisi, uluslararası kuruluşların ve büyükelçiliklerin küçük hibe programları. Genelde mütevazı tutarlarda ama başvurusu görece basit ve hızlı sonuçlanıyor. İkincisi, AB programlarının sivil toplum bileşenleri. Üçüncüsü, şirketlerin kurumsal sosyal sorumluluk fonları; pek çok büyük şirketin belirli alanlarda proje desteği var. Dördüncüsü, uluslararası vakıflar. Beşincisi, kamu kurumlarının sivil topluma yönelik program destekleri. Altıncısı, bireysel bağış ve kitlesel fonlama.
Başvurularda farklı olan şeyler. Birincisi, etki ölçümü. Ticari projede çıktı ürün, sosyal projede çıktı değişim. Kaç kişiye ulaştınız yetmiyor, o kişilerde ne değişti sorusu soruluyor. Bunu ölçmek için proje başında bir temel ölçüm yapmanız gerekiyor ve çoğu başvuru bunu atlıyor.
İkincisi, sürdürülebilirlik. Fon bittiğinde proje ne olacak? "Yeni fon ararız" cevabı kabul edilmiyor. Gelir modeli, gönüllü yapısı veya yerel sahiplenme gibi bir plan isteniyor.
Üçüncüsü, yerel sahiplik. Projeyi hedef grupla birlikte tasarladığınızı göstermeniz gerekiyor. Yukarıdan tasarlanmış, hedef grubun hiç dahil olmadığı projeler eleniyor.
Dördüncüsü, şeffaflık ve yönetişim. Derneğin yönetim kurulu yapısı, mali denetimi, faaliyet raporları isteniyor. Dernek kurduktan sonra düzenli genel kurul yapmamış, faaliyet raporu yayımlamamış bir yapı, fon başvurusunda zorlanıyor.
Beşincisi, ortaklık. Pek çok fon, birden fazla kuruluşun ortak başvurusunu tercih ediyor ve yerel bir ortağın bulunmasını istiyor.
Pratik öneriler. Küçük fonlarla başlayın ve bir sicil oluşturun. Her projenin sonunda düzgün bir rapor ve görsel arşiv bırakın; bir sonraki başvuruda bu referanslar en değerli varlığınız oluyor. Mali işleri baştan düzgün kurun, fon veren kuruluşlar harcama belgelerini ticari programlardan daha sıkı inceleyebiliyor.
Sivil toplum tarafında fon arayan var mı, hangi kaynaklar işe yaradı?
Yapı meselesi. Önce hangi tüzel kişilikle başvuracağınıza karar vermeniz gerekiyor. Dernek, vakıf, kooperatif veya şirket. Pek çok fon yalnızca kar amacı gütmeyen kuruluşlara açık, bazıları sosyal girişim niteliğindeki şirketlere de açık. Kurduğunuz yapı, başvurabileceğiniz fonları doğrudan belirliyor.
Kaynak türleri. Birincisi, uluslararası kuruluşların ve büyükelçiliklerin küçük hibe programları. Genelde mütevazı tutarlarda ama başvurusu görece basit ve hızlı sonuçlanıyor. İkincisi, AB programlarının sivil toplum bileşenleri. Üçüncüsü, şirketlerin kurumsal sosyal sorumluluk fonları; pek çok büyük şirketin belirli alanlarda proje desteği var. Dördüncüsü, uluslararası vakıflar. Beşincisi, kamu kurumlarının sivil topluma yönelik program destekleri. Altıncısı, bireysel bağış ve kitlesel fonlama.
Başvurularda farklı olan şeyler. Birincisi, etki ölçümü. Ticari projede çıktı ürün, sosyal projede çıktı değişim. Kaç kişiye ulaştınız yetmiyor, o kişilerde ne değişti sorusu soruluyor. Bunu ölçmek için proje başında bir temel ölçüm yapmanız gerekiyor ve çoğu başvuru bunu atlıyor.
İkincisi, sürdürülebilirlik. Fon bittiğinde proje ne olacak? "Yeni fon ararız" cevabı kabul edilmiyor. Gelir modeli, gönüllü yapısı veya yerel sahiplenme gibi bir plan isteniyor.
Üçüncüsü, yerel sahiplik. Projeyi hedef grupla birlikte tasarladığınızı göstermeniz gerekiyor. Yukarıdan tasarlanmış, hedef grubun hiç dahil olmadığı projeler eleniyor.
Dördüncüsü, şeffaflık ve yönetişim. Derneğin yönetim kurulu yapısı, mali denetimi, faaliyet raporları isteniyor. Dernek kurduktan sonra düzenli genel kurul yapmamış, faaliyet raporu yayımlamamış bir yapı, fon başvurusunda zorlanıyor.
Beşincisi, ortaklık. Pek çok fon, birden fazla kuruluşun ortak başvurusunu tercih ediyor ve yerel bir ortağın bulunmasını istiyor.
Pratik öneriler. Küçük fonlarla başlayın ve bir sicil oluşturun. Her projenin sonunda düzgün bir rapor ve görsel arşiv bırakın; bir sonraki başvuruda bu referanslar en değerli varlığınız oluyor. Mali işleri baştan düzgün kurun, fon veren kuruluşlar harcama belgelerini ticari programlardan daha sıkı inceleyebiliyor.
Sivil toplum tarafında fon arayan var mı, hangi kaynaklar işe yaradı?
3 3 yorum