Daha iyi bir Türkiye mümkün! Türkiye'nin girişimcilik ve inovasyon topluluğu·2018'den beri

İnovasyon Haberleri

/haber

Türkiye'den ve Dünya'dan Güncel İnovasyon, Girişimcilik ve Teknoloji Haberleri

#i̇novasyon haberleri akışına dön
@adavapuru · 5 gün önce space.com ↗

SpaceX Starship İlk Kez Yörüngeye Ulaştı: Flight 14'te Neler Oldu, Artemis İçin Ne Anlama Geliyor?

Starship 28 Eylül'de Teksas'taki Starbase'den kalktı ve on dördüncü test uçuşunda ilk kez yörüngeye çıktı. Bugüne kadarki bütün uçuşlar yörünge altı rotalardaydı; geminin Dünya'nın etrafında tam tur atması, programın en çok beklenen eşiğiydi. Plan, yaklaşık 275 kilometre yükseklikte altı tur atmak ve on saate yakın sürecek uçuşu Şili açıklarında Pasifik'e kontrollü bir inişle bitirmekti.

Uçuş tamamen pürüzsüz geçmedi. Üst kademenin motorlarından biri planlanandan erken kapandı ve uçuş kontrol ekibi birkaç dakika boyunca görevi sürdürüp sürdürmeyeceğini tartıştı. Diğer sistemler normal çalıştığı ve erken kapanan motora artık ihtiyaç kalmadığı için plana devam edildi. Gemi bu uçuşta 26 adet yeni nesil Starlink V3 uydusunu da yörüngeye bıraktı; bu, SpaceX'in uzun vadede çok daha kalabalık bir uydu takımyıldızı kurma planının ilk adımı.

Haberin asıl önemi Ay programıyla ilgili. NASA, Artemis programında astronotları Ay yüzeyine indirecek ilk iniş aracı olarak Starship'i seçmişti. Artemis III için yakın zamanda Dünya yörüngesinde bir buluşma ve kenetlenme provası planlanıyor; Blue Origin'in Blue Moon aracı, Orion kapsülü ve Starship sırayla fırlatılacak. Starship'in Ay'a gidebilmesi için yörüngede yakıt aktarımı yapabilmesi gerekiyor ve bu, yörüngeye çıkmadan denenemeyecek bir işti. Yani Flight 14, bir sonraki büyük testin, yörüngede gemiden gemiye yakıt aktarımının önünü açıyor.

Teknik açıdan bakınca bir motorun erken kapanmasına rağmen görevin sürdürülebilmesi, sistemin yedekliliğinin çalıştığını gösteriyor. Ama mürettebatlı bir uçuş için bu tür sapmaların tamamen ortadan kalkması gerekecek. Önümüzdeki aylarda izlenecek iki şey var: yakıt aktarım denemesinin tarihi ve geminin tekrar kullanılabilirlik tarafında ne kadar ilerlediği.
11 1 yorum
Yorumlar (1)
@takemybreathaway · 5 gün önce 3
havacılıktan bakınca en çok dikkatimi çeken kısım motorun erken kapanmasından sonra verilen 'devam' kararı oldu. uçakta buna benzer bir durumda karar ağacı yıllar içinde oturmuş prosedürlere dayanır; motor arızasında ne yapılacağı, hangi limitlerde göreve devam edileceği önceden yazılıdır. starship tarafında bu prosedürlerin bir kısmı hâlâ uçuşta yazılıyor gibi duruyor ve bu test aşamasında normal. ama bence asıl haber yörünge değil, o birkaç dakikalık tartışmanın kendisi. ekibin elinde yeterli telemetri vardı, arızanın görevi tehlikeye atmadığını hızlıca ayırt edebildiler. mürettebatlı uçuşlara geçmeden önce bu kararların insan yorumuna değil, önceden onaylanmış kurallara bağlanması gerekecek. bir de 26 uydunun aynı uçuşta bırakılması ilginç; test uçuşunu ticari yükle birleştirmek, programın maliyetini taşımanın akıllıca bir yolu. havacılıkta da yeni bir tip sertifikasyon uçuşlarını bitirirken ilk ticari seferlere bu kadar erken yük koymak düşünülemezdi.