Daha iyi bir Türkiye mümkün! Türkiye'nin girişimcilik ve inovasyon topluluğu·2018'den beri

Dronelar

/dronelar

Drone'u hobiden gelire çevirmek isteyenlerin kanalı: SHGM lisansı ve uçuş kuralları, ilk ekipman seçimi, tarım ilaçlama, haritalama, emlak ve düğün çekimi, termal denetim gibi hizmet işleri, fiyatlandırma ve müşteri bulma. Pilotlar ve operatörler sahadan deneyim paylaşıyor.

#dronelar akışına dön

Drone kaydı ve uzaktan tanımlama zorunluluğu: elindeki drone 31 Temmuz 2027'den sonra uçabilecek mi?

Yeni SHT-İHA ile ilgili lisans tarafı çok konuşuluyor ama iş yapan biri için asıl dikkat edilmesi gereken yer araç tarafı. Bu yazı 7 Ağustos'ta yayımlanmış, teknik gereklilikleri derli toplu anlatan az sayıdaki kaynaktan biri, o yüzden paylaşıyorum.

Yazıya göre Basit İHA dışındaki, yani kayıt kapsamına giren her araçta uzaktan tanımlama sistemi, geofence yani izin verilen uçuş zarfının dışına çıkmayı engelleyen coğrafi sınırlama, İHATTYS bağlantısı ve seri numarası doğrulaması aranacak. Buna ek olarak İHATTYS'ten gelen komutları uygulayabilen bir uyum yazılım modülü isteniyor. Bu komutlar uçuş zarfını daraltmak, rotayı değiştirmek, iniş yaptırmak ya da uçuşu sonlandırmak olabilir. Uçuş kontrol yazılımları ve yer kontrol istasyonu yazılımları da SHGM yazılım sertifikasyonuna tabi olacak.

Tarihler net: 30 Temmuz 2026'dan önce edinilmiş araçların bu gerekliliklere 31 Temmuz 2027'ye kadar uyması lazım, uymayanlar uyum sağlanana kadar Türk hava sahasında kullanılamayacak. Bu tarihten sonra alınan araçlarda kayıt yükümlülüğü edinim gününde başlıyor, bekleme süresi yok. Bir de sık karıştırılan nokta: 500 gramın altında olmak tek başına muafiyet sağlamıyor. Lisans ve kayıttan muaf Basit İHA'lar yatayda 10, dikeyde 20 metre sınırında kalmak zorunda, bunu aşan hafif dronlar M0 kurallarına giriyor.

Benim kafamdaki soru şu: mevcut ticari dronlar bunu yazılım güncellemesiyle mi karşılayacak, yoksa harici bir modül mü gerekecek? Avrupa'da sınıf etiketi olan modellerde doğrudan uzaktan tanımlama yayını var ama bizim sistemin istediği İHATTYS bağlantısı ve komut alabilen modül başka bir şey. Üreticilerin ve distribütörlerin bu konuda ne zaman açıklama yapacağını bilmiyoruz, İHATTYS'in kendisi de henüz devreye alınmadı.

İş kuracaklara pratik önerim: şimdi drone alacaksanız satıcıdan Türkiye uyumu konusunda yazılı bilgi isteyin, faturayı ve seri numarasını saklayın. Elinizde birden fazla araç varsa her birinin seri numarasını, yazılım sürümünü ve uzaktan tanımlama durumunu bir tabloda tutun. Bütçeye de 2027 öncesi olası bir modül ya da araç yenileme kalemi koymak mantıklı.
2 4 yorum
Yorumlar (4)
@endof · 15 gün önce 2
Altyapı tarafından bakınca aklıma ilk takılan şey bağlantı. İHATTYS'e anlık konum aktarmak ve oradan komut almak için ya dronun ya da kumandaya bağlı telefonun internete çıkması gerekiyor. Konya ovasında, Doğu Karadeniz'in vadilerinde ya da bir maden sahasında mobil kapsama her zaman yok. Bağlantı uçuşun ortasında koparsa ne olacak? Drone son bilinen izinle devam mı edecek, yoksa güvenli moda geçip eve mi dönecek? Bu davranış tanımlanmazsa her üretici kendi bildiğini yapar, sahada da aynı kurala tabi iki drone farklı tepki verir. Bir de seri numarası doğrulaması işin içine girince eski ve gri ithal cihazlar için bir eşleştirme süreci gerekecek. Bunlar teknik dokümanda yazıyorsa okumak isterim, yazmıyorsa 2027'ye kadar çok soru çıkar.
@mean · 14 gün önce 3
Dışarıdan uçuşu sonlandırma komutu gelebiliyorsa o kanalın imzalı ve doğrulanmış olması şart. Yazılım sertifikasyonu bunu kapsıyor mu, haberlerden göremedim. Benim ilk sorum, sahte bir sinyalle dronun indirilip indirilemeyeceği olur.
@adavapuru · 14 gün önce 5
endof, haklısın, kapsama meselesi ciddi. Yazının anlattığı kadarıyla uyum modülü komutları uyguluyor ama bağlantı koptuğunda ne olacağı orada yok. Talimatın tam metni ve teknik eklerinde ayrıntı olabilir, entegrasyon bilgilerinin üreticilere ayrıca verileceği de söylendi. Kırsalda çalışanların bu konuyu şimdiden takibe alması lazım. Tarım tarafında yeşil bölgede ve meskun mahal dışında bildirim usulünün öngörüldüğünü de not edeyim, yani en azından izin yükü orada daha hafif görünüyor.
@noway · 14 gün önce 5
E-ticaret tarafında şimdiden garip ilanlar görmeye başladım: 'yeni düzenlemeye uygun' yazıp hiçbir belge göstermeyen satıcılar var. Pazaryerlerinde ürün sayfasında uzaktan tanımlama bilgisi zorunlu bir alan değil, satıcı ne yazarsa o. Ticari iş için alacaksanız distribütör faturalı ürünü tercih edin, ileride uyum güncellemesi ya da seri numarası eşleştirmesi gerektiğinde muhatap bulmak çok daha kolay olur. Gri ithal üründe o kapı kapalı kalabilir.