@keremyldz · 21 gün önce
Üretim hattı için fikstür ve jig basmak: otomotiv yan sanayinde bir yılın muhasebesi
Bursa'da bir otomotiv yan sanayi firmasında makine mühendisiyim. Geçen eylül evdeki yazıcıyla bir montaj jigi basıp hatta götürdüğümde ustabaşı gülmüştü. Bir yıl sonra şirketin iki P1S'i var ve hatta şu an 60'tan fazla basılı aparat çalışıyor. Neyin işe yaradığını, neyin yaramadığını yazayım.
En büyük kazanç süre. Kapı paneline klips takma işlemi için operatörün parçayı hep aynı yerde tutmasını sağlayan bir jig lazımdı. Alüminyumdan talaşlı imalat teklifi 18.000 TL ve üç hafta geldi. Aynı jigi PETG ile bir günde bastık, yaklaşık 600 gram filament gitti, malzeme olarak 500 TL'yi geçmedi. İki revizyon yaptık, üçüncüsü hâlâ hatta. Talaşlı imalatta her revizyon yeni bir teklif demekti.
Hatalardan da çok şey öğrendik. İlk aparatları PLA ile basmıştık; pencere kenarındaki istasyonda yaz öğleden sonraları biri hafifçe eğildi ve klipsler kaçmaya başladı. Hatta duracak her şeyi artık PETG ya da ASA ile basıyoruz. İkinci ders aşınma: parçanın sürekli kaydığı yüzeyler birkaç haftada parlıyor ve boşluk açılıyor. Oralara şimdi sertleştirilmiş pim ya da çelik burç gömüyoruz, plastik sadece gövde oluyor. Üçüncü ders düşme: operatörler aparatı yere düşürüyor, ince kulaklar kırılıyor. Köşelere radyüs verip duvar sayısını 5'e çıkarınca kırılma bitti.
Bir sınırı net koyduk. Basılı aparatları konumlandırma ve montaj için kullanıyoruz, ölçüm için değil. Kalite birimi bir parçayı kontrol aparatıyla kabul ediyorsa o aparatın doğrulaması ve periyodik kontrolü gerekiyor. Basılı bir mastarı ölçüm sistemi analizinden geçirmeden kullanmak, sorun çıktığında altından kalkamayacağınız bir risk.
Son olarak düzen. Her aparatın üstüne parça numarası ve revizyon harfini kabartma olarak basıyoruz, CAD dosyaları da ortak klasörde aynı numarayla duruyor. Bir aparat kırıldığında kimseye sormadan aynısını yeniden basabiliyoruz. Hattınızda bu tarz aparat kullanan varsa hangi malzemede karar kıldığınızı merak ediyorum.
En büyük kazanç süre. Kapı paneline klips takma işlemi için operatörün parçayı hep aynı yerde tutmasını sağlayan bir jig lazımdı. Alüminyumdan talaşlı imalat teklifi 18.000 TL ve üç hafta geldi. Aynı jigi PETG ile bir günde bastık, yaklaşık 600 gram filament gitti, malzeme olarak 500 TL'yi geçmedi. İki revizyon yaptık, üçüncüsü hâlâ hatta. Talaşlı imalatta her revizyon yeni bir teklif demekti.
Hatalardan da çok şey öğrendik. İlk aparatları PLA ile basmıştık; pencere kenarındaki istasyonda yaz öğleden sonraları biri hafifçe eğildi ve klipsler kaçmaya başladı. Hatta duracak her şeyi artık PETG ya da ASA ile basıyoruz. İkinci ders aşınma: parçanın sürekli kaydığı yüzeyler birkaç haftada parlıyor ve boşluk açılıyor. Oralara şimdi sertleştirilmiş pim ya da çelik burç gömüyoruz, plastik sadece gövde oluyor. Üçüncü ders düşme: operatörler aparatı yere düşürüyor, ince kulaklar kırılıyor. Köşelere radyüs verip duvar sayısını 5'e çıkarınca kırılma bitti.
Bir sınırı net koyduk. Basılı aparatları konumlandırma ve montaj için kullanıyoruz, ölçüm için değil. Kalite birimi bir parçayı kontrol aparatıyla kabul ediyorsa o aparatın doğrulaması ve periyodik kontrolü gerekiyor. Basılı bir mastarı ölçüm sistemi analizinden geçirmeden kullanmak, sorun çıktığında altından kalkamayacağınız bir risk.
Son olarak düzen. Her aparatın üstüne parça numarası ve revizyon harfini kabartma olarak basıyoruz, CAD dosyaları da ortak klasörde aynı numarayla duruyor. Bir aparat kırıldığında kimseye sormadan aynısını yeniden basabiliyoruz. Hattınızda bu tarz aparat kullanan varsa hangi malzemede karar kıldığınızı merak ediyorum.
3 4 yorum
