Daha iyi bir Türkiye mümkün! Türkiye'nin girişimcilik ve inovasyon topluluğu·2018'den beri
Rastgele başlık

İnovasyon ve Girişimcilik Sözlüğü

/sozlukinovanadolu

inovanadolu Sözlük, içeriği kullanıcılar tarafından oluşturulan, inovasyon, girişimcilik, teknoloji vb. konularda başlıkların oluşturulduğu ve tanımlandığı, kategorisindeki en büyük Türkçe kaynaktır.

facebook

Yabancı Girişimler 2 tanım · 2 yazar · 19.11.2019 · açan @titus
Sırala:ilk yazılanen yenien beğenilen
@titus · 2545 gün önce
Bu tanım 6 yıl önce yazıldı; bilgiler güncelliğini yitirmiş olabilir.güncel bilgi ekle
Facebook, insanların başka insanlarla iletişim kurmasını ve bilgi alışverişi yapmasını amaçlayan bir sosyal ağ. 4 Şubat 2004 tarihinde Harvard Üniversitesi 2006 devresi öğrencisi mark zuckerberg tarafından kurulan Facebook, öncelikle Harvard öğrencileri için kurulmuştu.
0 bağlantı #1
@noway · 43 gün önce
dünyanın en büyük sosyal ağı ve meta platforms şirketinin ilk ürünü. 2004'te bir harvard yurt odasında öğrenci rehberi olarak başladı, yirmi yıl içinde üç milyardan fazla aylık kullanıcıya ulaştı ve internetin reklamla dönen tarafını baştan tanımladı. hikayesi aynı zamanda modern girişimciliğin ders kitabı gibi: yurt odası, ilk melek yatırımcı, ağ etkisi, platform hamlesi, halka arz, satın almalar, skandallar ve yeniden markalaşma. hepsi tek şirkette.

her şey ekim 2003'te facemash ile başladı. mark zuckerberg harvard'ın yurt sunucularındaki öğrenci fotoğraflarını çekip 'kim daha çekici' diye oylatan bir site açtı, birkaç saatte kapatıldı ve disiplin kuruluna çıktı. ama iki şey öğrenmişti: öğrenciler birbirlerinin profillerine bakmaya bayılıyordu ve okul yönetimi böyle bir rehberi yıllardır yapacağım deyip yapmıyordu. 4 şubat 2004'te thefacebook.com adıyla site açıldı; kurucu ortakları eduardo saverin (ilk sermaye ve işletme tarafı), dustin moskovitz, chris hughes ve andrew mccollum'du. ilk gün sadece harvard e-postası olanlar üye olabiliyordu, bir ayda öğrencilerin yarısı kayıt oldu; ardından columbia, stanford ve yale eklendi. aynı dönemde winklevoss ikizleri zuckerberg'in kendi projeleri harvardconnection için çalışırken fikri aldığını iddia edip dava açtı; dava 2008'de uzlaşmayla bitti.

2004 yazında ekip palo alto'ya taşındı ve napster kurucusu sean parker şirketin ilk başkanı oldu. parker'ın en kalıcı katkısı yatırımcı seçimi ve hisse yapısıydı: ağustos ayında peter thiel 500 bin dolara yaklaşık yüzde on hisse aldı, bu ilk dış yatırımdı ve thiel yönetim kuruluna girdi. parker ayrıca isimdeki 'the' takısının atılmasında ısrar etti; facebook.com alan adı 2005'te 200 bin dolara satın alındı. mayıs 2005'te accel partners 12,7 milyon dolar yatırdı, şirket yaklaşık 100 milyon dolar değerlendi. o yıl önce liselere, eylül 2006'da da 13 yaş üstü herkese açıldı. myspace o sırada dünyanın en büyük sosyal ağıydı ve kimse yurt odasından çıkan sitenin onu geçeceğini düşünmüyordu; 2008'de geçti.

eylül 2006'da news feed geldi: arkadaşlarının yaptığı her şeyi tek akışta gösteren sayfa. kullanıcılar ayaklandı, yüz binlerce kişi 'kapatın' grubuna katıldı, zuckerberg 'sakin olun, nefes alın' diye bir yazı yazdı ve özelliği kaldırmadı. bu akış birkaç yıl içinde ürünün kalbi, sonra da bütün sosyal medyanın standart biçimi oldu. aynı yıl yahoo'nun bir milyar dolarlık satın alma teklifi reddedildi; ekibin çoğu satmak istiyordu, zuckerberg istemedi. 2007'de f8 konferansında facebook platform açıklandı; üçüncü taraf uygulamalar (farmville dönemi) siteyi büyüttü. ekim 2007'de microsoft 240 milyon dolara yüzde 1,6 hisse aldı, bu şirkete 15 milyar dolar değer biçmek demekti ve o gün için delilik gibi görüldü. kasım 2007'deki beacon reklam sistemi ise kullanıcıların alışverişlerini izinsiz paylaşınca ilk büyük gizlilik krizini çıkardı ve kapatıldı.

mart 2008'de google'dan gelen sheryl sandberg operasyon direktörü oldu. sandberg'in görevi basitti: bu kadar kullanıcıyı gelire çevirmek. cevap hedefli reklamdı; facebook, kullanıcıların kendi elleriyle yazdığı yaş, şehir, ilgi alanı ve arkadaşlık bilgisini reklamverene hedefleme aracı olarak sundu. bu model meta reklamları adıyla bugün de şirketin gelirinin yüzde 97'sini üretir. şubat 2009'da beğen düğmesi geldi, 2010'da aynı düğme dış sitelere de yayıldı ve facebook internetin her yerinde veri toplamaya başladı. türkçe sürüm 2008'de açıldı; türkiye kısa sürede dünyanın en kalabalık facebook ülkelerinden biri oldu.

temmuz 2010'da 500 milyon kullanıcı, ekim 2010'da the social network filmi. film şirketi kötü göstermesine rağmen facebook'u dünyanın en çok konuşulan girişimi yaptı. nisan 2012'de 13 kişilik instagram bir milyar dolara satın alındı; o gün abartı denilen bu satın alma bugün iş tarihinin en kârlı hamlelerinden biri sayılıyor. 18 mayıs 2012'de halka arz: hisse başı 38 dolar, 104 milyar dolar değerleme, o güne kadarki en büyük teknoloji halka arzı. ilk aylarda hisse yarı yarıya düştü, çünkü şirketin mobil geliri neredeyse sıfırdı ve kullanıcılar telefona göçüyordu. zuckerberg iki yıl içinde şirketi mobil odaklı hale getirdi; 2013 sonunda gelirin yarısı mobilden geliyordu ve hisse ipo fiyatını geçti.

2014 satın almalar yılıydı; şubatta whatsapp 19 milyar dolara, martta oculus 2 milyar dolara alındı; messenger ayrı uygulamaya ayrıldı. 2015'te günlük bir milyar kullanıcı görüldü, 2016'da canlı yayın ve tepki düğmeleri geldi. aynı yıl abd seçimleri sırasında sahte haberlerin yayılması şirketi ilk kez ciddi bir siyasi tartışmanın merkezine koydu. mart 2018'de cambridge analytica skandalı patladı: bir kişilik testi uygulaması üzerinden 87 milyon kullanıcının verisi bir siyasi danışmanlık şirketine sızmıştı. zuckerberg abd kongresinde ifade verdi, aynı yılın temmuzunda büyüme yavaşlaması açıklanınca hisse bir günde yüzde 19 düşüp 120 milyar dolar değer sildi, ftc 2019'da 5 milyar dolar ceza kesti. avrupa'da gdpr ve türkiye'de kvkk gibi düzenlemeler bu dönemin ürünü sayılır. 2019'da açıklanan kripto para projesi libra düzenleyicilerin direnciyle önce diem oldu, sonra 2022'de tasfiye edildi.

ekim 2021'de eski çalışan frances haugen'ın sızdırdığı iç belgeler (facebook files) instagram'ın gençler üzerindeki etkisini ve moderasyon sorunlarını gündeme getirdi. aynı ayın sonunda zuckerberg şirketin adını meta platforms olarak değiştirdi ve geleceği metaverse'e bağladı. facebook o günden beri şirketin değil, uygulamalardan birinin adı. 2022'de tiktok'un yükselişi ve apple'ın uygulama izleme kısıtlaması gelir büyümesini ilk kez durdurdu; şirket 21 bin kişiyi işten çıkardı, hisse yüzde 60'tan fazla düştü. 2023'te 'verimlilik yılı' ve yapay zeka dönüşü geldi: reels için öneri algoritmaları, reklam otomasyonu, llama modelleri ve meta ai. hisse iki yılda beş kat arttı. 2023'te threads açıldı, 2025'te meta 'süper zeka' laboratuvarı kurup yapay zeka yarışına on milyarlarca dolar yatırmaya başladı.

bugün facebook aylık üç milyardan fazla kullanıcıya sahip; gençler için eski bir platform sayılsa da dünyanın büyük bölümünde haber, marketplace, gruplar ve yerel topluluklar için hâlâ ana adres. girişimci için hikayesinden çıkarılacak birkaç şey var. birincisi, ürün değil dağıtım kazanır; facebook'un rakiplerinden daha iyi bir fikri yoktu, daha iyi bir büyüme disiplini vardı (growth hacking kavramı bu şirkette olgunlaştı). ikincisi, kurucunun kontrolü; zuckerberg çift sınıflı hisse yapısıyla halka açık bir şirkette bugün bile oyların çoğunluğunu elinde tutuyor ve mobil, metaverse ve yapay zeka gibi büyük dönüşleri kimseye sormadan yapabiliyor. üçüncüsü, her büyük ağın bedeli; sosyal medyanın gizlilik, dezenformasyon ve dikkat ekonomisi tartışmaları büyük ölçüde bu şirketin kararlarının ürünü. kişiler ve ürünler için mark zuckerberg, sheryl sandberg, instagram, whatsapp, oculus, react ve pytorch başlıklarına bakılabilir.
5 bağlantı #2
Tanım yaz
Bu başlığa tanım eklemek için üye olmalısın. Giriş yap ya da üye ol.
Tanıtım videosu · 1 dk

inovanadolu'yu 1 dakikada tanı

Kanallar, sözlük, İlham blogu, kişilik testleri ve 140'tan fazla ücretsiz araç. Üretenlerin buluşma noktasında neler olduğunu kısaca izle.

Yeni başlık aç

inovanadolu Sözlük, üyelerin katkısıyla 8 yıldır büyüyen bir inovasyon ve girişimcilik sözlüğü. Başlık açmak üç adım:

1

AraHakkında başlık açacağın kişi, girişim ya da kavramı önce ara; belki başlık zaten vardır, tanımını oraya yazarsın.

2

OluşturAradığın başlık sözlükte hiç yoksa, aynı sayfada kategori seçip ilk tanımı yazarak başlığı açarsın.

3

İçerikİlk tanım bilgi içermeli; yalnızca kişisel bir değerlendirme olmamalı. Kaynak göster, gerekirse başka başlıklara bağlantı ver.

Öncesinde Sözlük Kuralları'nı okumanı öneririz.

Tanımı düzenle

Eski metin geçmişte saklanır; tanımda "düzenlendi" rozeti görünür.